راکتورهای هسته ای

مقدمه

در  نيروگاهها ی برق ابتداآب را گرم می کنند تا به بخار تبديل گردد وازفشار بخار آببرای بکار انداختن توربين های ژنراتورهای مولد برق استفاده ميشود .

گرمای لازم  در نيروگاههای فسيلی با سوزاندن زغال سنگ يا نفت  بدست می آيد ولی در نيروگاههای اتمی اين گرما با ايجاد پديده شکافت در هسته اورانيم بدست می آيد. و از آنجاييکه انرژی حاصل از يک کيلوگرم اورانيم معادل انرژی يک ميليون ليتر نفت يا ده هزار تن زغال سنگ است . استفاده از انرژی اتمی بسيار جذابتر به نظر می رسد.

راکتورهای هسته ای

امروزه دو نوع راکتور متداولند راکتورهای  با فشار آب و  راکتورهای آب جوشان

اجزای ساختمان يک راکتور با فشارآب pwr عبارتند از:

۱- راکتورreactor:د ستگاهی که در آن شکافت هسته ای رخ می دهد

۲-ماده سوخت اورانيم غنی شده ۲ تا ۳٪ nuclear fuel:

از انجاييکه اورانيم طبيعی شامل ۳/۹۹٪ اورانيم ۲۳۸ و ۷/. ٪ اورانيم ۲۳۵ است اورانيم طبيعی را بايد غنی سازی نموديعنی  ۲ تا ۳٪ايزوتوپ اورانيم۲۳۵در آن بايدوجود داشته باشد. ماده سوخت مورد استفاده در راکتور ممکن است شامل صدها ميله سوخت  باشد که درون اين ميله ها اورانيم غنی شده بصورت قرص هايی قراردارند وامادهاند مه با برخورد نوترونهای کند پديده زنجيره ای شکافت را انجام دهند.

۳- منبع آب: 

اورانيم غنی شده مطابق شکل زير بصورت ميله های سوخت در يک منبع آب قرار داده می شود. . ازانجاييکه هر چقدر نوترونهای شکافنده کند با شند احتمال شکافت هم زيادتر خواهد بود   آب نه تنها کار انتقال گرمای حاصل از شکافت را برعهده دارد بلکه نقش کند  ساز نوترونهای توليد شده را هم انجام می دهد و انرژی انها را کاهش می دهد

 

۳- ميله های تنظيم  control rod:

ميله هايی هستند از جنس کادميم يا بر که برای کنترل زنجيره شکافت استفاده می شود که  بطور خودکار وارد راکتور می شوند  و مقدار زيادی از نوترونها را جذب ميکتتد و ضريب تکثير نوترونها تا يک تنزل می دهند يعنی تنها يک نوترون حاصل از شکافت در شکافت بعدی شرکت کند.هر گاه بخواهيم سرعت شکافت را بيشتر کنيم کافی است ميله را از راکتور خارج سازيم 

 

 برنامه عملیاتی گروه فیزیک گناوه

       برنامه عملیاتی گروه فیزیک گناوه

 

                        سال تحصیلی 87-1386

ردیف

شرح برنامه

زمان بندی

1  

ایجاد سایت گروه فیزیک گناوه

www.physicsgenaveh.blogfa.com

در طول سال جاری

2

تشکیل انجمن علمی فیزیک

آذر ماه

3

فراخوان عضو گیری بین دانش آموزان برای عضویت در انجمن علمی فیزیک

آذر ماه

4

تهیه و انتشار نشریه انجمن علمی فیزیک

آذر ماه

5

فراخوان مقاله برای نشریه فیزیک از بین دانش آموزان و همکاران

آذر ماه

6

بررسی مجلات رشد در بین همکاران

در طول سال جاری

7

گاهنامه فیزیک هسته ای و کاربرد های آن

در طول سال جاری

8

تبادل نظر بین همکاران در مورد سوالهای واگرا در فبزبک

در طول سال جاری

9

شرکت در بین دانش آموزان و گفتگو با آنها در مورد مسائل درسی

در طول سال جاری

10

برگزاری کلاسهای فوق العاده برای اعضای فعال انجمن علمی دانش آموزی

در طول سال جاری

11

برگزاری اردوهای علمی و تفریحی برای همکاران و اعضای انجمن علمی دانش اموزی

در طول سال جاری

12

برگزاری مسابقات آزمایشگاهی

در طول سال جاری

13

برگزاری مسابقات علمی

دی ماه

14

شرکت در کلاس درس علوم دوره راهنمائی و تبادل نظر با سر گروه مربوطه

در طول سال جاری

15

برگزاری همایش فیزیک هسته ای

اسفند ماه

16

برگزاری کلاسهای ضمن خدمت برای همکاران

در طول سال جاری

17

بررسی نکات ابهام آمیز در درس فیزیک

در طول سال جاری

18

معرفی سی دی های آموزشی

در طول سال جاری

19

معرفی سایتهای مرتبط با درس فیزیک

در طول سال جاری

20

سرکشی به آزمایشگاهها و بررسی وسائل و امکانات موجود

در طول سال جاری

21

تشویق کردن دانش آموزان به کارهای تحقیقی و پزوهشی

در طول سال جاری

22

برگزاری کارگاههای آموزشی در بین همکاران برای بالا بردن سطح ارتقاء همکاران

در طول سال جاری

23

برگزاری جلسه پرسش و پاسخ برای دانش آموزان در مورد مشکلات کلاس فیزیک

در طول سال جاری

24

تماس با مولفین کتب فیزیک و تبادل نظر با آنها در مورد نکات گنگ کتاب درسی

در طول سال جاری

25

ساختن ایمیل و نظر خواهی از همکاران و دانش آموزان در هر ساعتی از شبانه روز

آبان ماه

26

برگزاری همایش دانش آموزی

اسفند ماه

27

گرامی داشت سالروز تولد اینشتین 14 مارس

اسفند ماه

28

برگزاری مسابقه تخیل پروری در بین دانش آموزان

آذر ماه

29

بازدید از مدارس و حضور در کلاسهای درس همکاران و تبادل نظر با آنها

در طول سال جاری

30

بازبینی اوراق امتحانی فیزیک

خرداد ماه

31

تحقیق در کتابهای درسی و نقد و بررسی کتاب

در طول سال جاری

32

شناسائی دبیران فعال و تشویق آنها

در طول سال جاری

33

تشویق همکاران برای بکار گیری روش فعال در هنگام تدریس

در طول سال جاری

34

بزرگداشت سالروز تولد دکتر حسابی

بهمن ماه

35

سرکشی به آزمایشگاه مرکزی و تبادل نظر با مسوول آزمایشگاه در مورد حضور همکاران در انجا و بررسی امکانات آزمایشگاه

در طول سال جاری

36

بررسی 5 درصد اوراق امتحانی

خرداد ماه

 

فیزیک هسته ای

فیزیک هسته ای

1.واپاشي همراه با گسيل ذره آلفا :

ذره هسته هليم است که شامل دو پروتون و دو نوترون است. با گسيل ذره دو واحد از عدد اتمي کاسته شده و چهار واحد از عدد جرمي کاسته مي‌شود، با اين عمل هسته بار e2+ از دست مي‌دهد و به عنصر جديدي تبديل مي‌شود.

 

 

2.واپاشي همراه با گسيل ذره بتا

 

ذره از جنس الکترون است با عدد جرمي صفر و عدد اتمي 1-.

 

 

 

3.رفتن هسته از حالت برانگيخته به حالت پايه همراه با گسيل ذره گاما :

 

 

با گسيل پرتو گاما، عدد جرمي و عدد اتمي تغيير نمي کند، بلکه مقدار از انرژي هسته کاسته مي‌شود.

 

 

 

واکنش هاي هسته از دو قاعده زير پيروي مي‌کنند:

 

1.مجموع عدد هاي اتمي (Z) در دو طرف واکنش يکسان است.

      2.مجموع عدد هاي جرمي (A) در دو طرف واکنش يکسان است.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

مدت زماني است که طي آن نيمي از هسته هاي پرتوزاي موجود در آن واپاشيده مي‌شود

 

 

 

 رابطه نيم عمر و جرم ماده پرتو زا:

 

 

 

 

 T: نيم عمر) و (t: مدت زمان) و ( : جرم اوليه ماده پرتوزا) و (m: جرم باقيمانده فعال)ه

 

 

 

نيم عمر برخي عناصر بسيار زياد است، مثلاً اورانيوم 238. اما نيم عمر بعضي عناصر بسيار کم، در حدود چند دقيقه است، به همين دليل در طبيعت يافت نمي شوند.

 

 

 

 

 

در این واکنش هسته ای، با برخورد یک نوترون کند به اورانیوم 235 ایزوتوپ جدیدی به نام اورانیوم 236 بدست مي‌آید.

 

ورانیوم 236 ناپایدار است و به دو یا چند هسته با جرم کم تر تجزیه مي‌شود، جرم محصولات کم تر از جرم اورانیوم 236 است، این اختلاف جرم بصورت انرژی ظاهر مي‌شود مي‌توان از این انرژی استفاده کرد و آنرا به انرژی های دیگر تبدیل کرد.

اشکال شکافت هسته‌ای این است که محصولات این شکافت، پرتوزا هستند با نیم عمر زیاد، بنابراین با انباشته شدن آنها مشکلات فراوانی برای نسل حاضر و نسل های بعدی بوجود مي‌آید

 

غنی سازی اورانیوم:      

 

 

در طبیعت اورانیوم 235 با اورانیوم 238 که پایدار است، یافت مي‌شود و تنها 7/0 درصد آن ها اورانیوم 235 است، عمل جداسازی اورانیوم 235 از اورانیوم 238 را به کمک اختلاف جرمشان را غنی سازی مي‌نامند.

 

 

شماره طرح:                                                                           مجري

نام درس: فيزيك 2 و آزمايشگاه                                                     تاريخ اجراء:

موضوع درس: نيروي اصطكاك (صفحات 77 الي 82)                مدت اجراء: 30 دقيقه

1.      كلي: آشنايي دانش آموزان با نيروي اصطكاك

2.      جزئي:

نماد – كميت – يكا (واحد) – اندازه گيري – منشاء – جهت – انواع – عوامل مؤثر – روابط فيزيكي – كاربرد قانون دوم نيوتن با وجود اصطكاك ، پاسخ به سؤالات در مورد اصطكاك

3.      رفتاري: دانش آموزان در پايان درس بايد بتواند:

1.      تعريف ، نماد، واحد، جهت و منشاء نيروي اصطكاك را بداند.

2.      سودمند يا مضر بودن اصطكاك را تشخيص دهد.

3.      عوامل مؤثر در نيروي اصطكاك را بداند.

4.      انواع اصطكاك و تفاوت آنها را درك كند.

5.      با انجام آزمايش ضريب اصطكاك بين سطوح مختلف را اندازه گيري كند.

6.      كاربرد نيروي اصطكاك در زندگي روزمره را بفهمد.

7.      قانون دوم نيوتن را با حضور نيروي اصطكاك استفاده كند.

روشهاي تدريس: 1- سخنراني   2- نمايشي    3- پرسش و پاسخ   4- آزمايش و خطا (تركيبي)

رسانه هاي آموزشي: تابلو و ماژيك – پوستر آموزشي – وسايل آزمايش (سطوح مختلف، نخ، كفه، وزنه، نيروسنج)

1.      كارهاي مقدماتي:

سلام و احوالپرسي – حضور و غياب – پيام تربيتي (پند لقمان حكيم) – بررسي تكاليف

به ياد خدا دل صفا مي پذيرد                                     چو دل با صفا شد خدا مي پذيرد

الا بذكر الله تطمئن القلوب                           هان كه دل به ياد خدا آرام گيرد

دو چيز را هرگز فراموشنكن    1- ياد خدا       2- خوبي ديگران در حق خودت

دو چيز را هميشه فراموش كن    1- خوبي خودت درحق ديگران     2- بدي ديگران در حق خودت

زمان

2

 

2.      ارزشيابي تشخيصي (ورودي) :

سؤال: از موضوع بحث جلسه قبل (معرفي نيروي عمودي تكيه گاه)

توضيح پوستر آموزشي نيروي عمودي تكيه گاه در حالتهاي مختلف

مسئله: شخصي به جرم kg50 درون يك آسانسور با شتاب ثابت  از حال سكون به طرف بالا شروع به حركت مي كند چه نيرويي از طرف كف آسانسور به شخص وارد مي شود.

3

3.      آماده سازي (زمينه سازي ) : انجام نمايش براي به حركت در آوردن ميز كلاس (گاهي با وجود اعمال نيرو ، جسم ، شتاب نمي گيرد علت چيست؟ اتومبيل در حال حركت پس از ترمز كردن بعد از طي مسافت مي ايستد چه نيرويي اين شتاب كند شونده را به آن مي دهد»

2

4.      ارائه ي درس:

فعاليت معلم

-     طرح سؤال براي بيان موضوع درس از زبان دانش آموزان

-     بيان موضوع درس و نوشتن اهداف جزئي بر روي تابلو

-     تدريس موضوعات مطرح شده با همراهي فراگيران

-     انجام آزمايش براي بررسي عوامل موثر در اصطكاك

-     كاربرد قانون دوم نيوتن درحضور اصطكاك

 

فعاليت فراگيران

گوش دادن و سعي در جوابگويي به معلم

توجه و يادداشت برداري از مطالب

جوابگويي به سوالات معلم

نگاه كردن و جوابگويي به پرسشهاي مطرح شده

يادداشت برداري از مطالب و رسم شكل و نتايج

15

5.      جمع بندي و نتيجه گيري:

نيروي اصطكاك

-     نماد  f

-     واحد  N

-     اندازه گيري  نيروسنج

-     منشأ  الكترومغناطيسي

-     انواع  

o      اصطكاك در حال سكون (ايستايي )

o   اصطكاك در حال حركت (جنبشي)

-     عوامل مؤثر :

o   جنس سطوح تماس (ضريب اصطكاك )

o  نيروي عمودي تكيه گاه N

-     روابط :

o   نيروي اصطكاك در حال سكون

o   نيروي اصطكاك در آستانه حركت

o   نيروي اصطكاك در حال حركت (جنبشي )

-     جهت  خلاف جهت حركت جسم

-     نوع كميت  برداري

-     اثر  يكي از سودمندترين نيروهاي طبيعت

2

6.      ارزشيابي تكويني (مرحله اي) :

 مكعبي به جرم kg2 توسط نيروسنجي كه ثابت فنر آن است روي سطح افقي كشيده مي شود. اگر هنگامي كه مكعب در آستانه حركت قرار دارد تغيير طول فنر cm 5 باشد ضريب اصطكاك ايستايي بين مكعب و سطح افقي را بدست آوريد.

جواب:

3

7.      تعيين تكليف :

1.      حل مسائل شماره (8 و 9 و 11 و 12 و 14) پايان فصل

2.      طرح آزمايشي براي اندازه گيري ضريب اصطكاك جنبشي

2

8.      فعاليت هاي خارج از كلاس به منظور تثبيت يادگيري:

الف) معرفي منابع آموزشي:

1.      استفاده از كتاب كار و راهنماي مطالعه دانش آموز

2.      استفاده از كتاب فيزيك هاليدي (جلد اول)

3.      استفاده از CD آموزشي فيزيك 2 و آزمايشگاه

4.      استفاده از CD (COLLEGE PHYSICS) آزمايشگاه مجازي فيزيك

 

ب) معرفي سايت:

1- www.hupaa.com                    2- www.Physicsir.com

1

 

سوالت امتحان هماهنگ کشوری درس: فیزیک(1)

رشته: علوم ریاضی

ساعت شروع: 30:10 صبح

دوره ی پیش دانشگاهی     «15 نمره ای»

تاریخ امتحان:14/10/1384

دانش آموزان و داوطلبان آزاد در نیم سال اول ( دی ماه) سال تحصیلی 85-1384

اداره کل سنجش و ارزشیابی تحصیلی

ردیف

سوالات

نمره

1

اصطلاحات فیزیکی زیر را تعریف کنید:

الف) سرعت متوسط         ب) تکانه           ج)بسامد زاویه ای          د) عدد موج

2

2

الف)در حرکت یک جسم بر مسیر خمیده ، بردارهای سرعت و شتاب .......... ( هم راستا نیستند،می توانند هم راستا باشند)

ب) نیرویی که ابعث حرکت  روبه جلوی ما روی سطح زمین می شود، نیروی اصطکاک...... است( جنبشی، ایستایی)

ج) در نوسان آونگ ساده، نیرویی که عامل نوسان است ......... است

مولفه ای از نیروی وزن، مولفه ای از کشش نخ)

د) وقتی در طنابی با یک انتهای ثابت موج ایستاده تشکیل می شود، طول طناب مضرب ..... است( صحیحی از نصف طول موج، فردی ازربع طول موج)

25/0

 

25/0

 

25/0

 

25/0

3

برای نوسانگری به جرم m که با دامنه ی A و بسامد زاویه ای حرکت هماهنگ ساده دارد، در خانه های خالی جدول زیر را با مقدار یا رابطه ای مناسب پرکنید و به پاسخ نامه انتقال دهید

 

X (مکان)

A  ( شتاب)

U ( انرژی پتانسیل)

+A

 

 

 

 

1

4

در طرح وربرو ، یک سر نخ و فنر در نقطه Aبه شاخه ی دیاپازون وصل شده است. با ارتعاش دیاپازون:

الف) نوع موج هایی را که نخ و فنر انتشار می یابند ، مشخص کنید

ب) یک کمیت نام ببرید که مساوی بودن آنها برای هر دو موج قطعی است

ج) یک کمیت نام ببرید که ممکن است برای هر دو موج یکسان  نباشد

 

 

 

 

 

 

 

5/0

25/0

25/0

5

الف)تپی مانند شکل ، در طنابی در حال انتشار است.

شکل تپ بازتاب را از انتهای ثابت طناب رسم کنید

ب) در وضعیت روبه رو،رفتار طناب را در لحظه ی بر هم نهی کامل دو تپ با رسم شکل نشان دهید و نام این بر هم  نهی را بنویسید

 

 

5/0

 

75/0

6

در شکل روبه رو، نمودار مکان- زمان جسمی را که قسمتی از یک سهمی است، مشاهده می کنید.

الف) حرکت جسم در کدام بازده ی زمانی ، تند شونده و درکدام بازده ی زمانی کند شونده است؟

ب)با محاسبات لازم ، معادله ی مکان- زمان جسم را به دست آورید.

 

 

 

 

 

 

5/0

 

5/1

7

در یک پرتاب با زاویه ی پرتاب اولیه  در خلأ ، بردار سرعت اولیه در SI به صورت  است. ارتفاع اوج و  برد افقی پرتابه را محاسبه کنید.  

1

8

مانند شکل رو به رو، جسمی به جرم kg2 روی سطح شیبداری با ضریب اصطکاک جنبشی  از نقطه ای A رها شود

الف) نیروهای وارد برجسم را رسم کنید

ب) اگر این جسم با شتاب به طرف پایین حرکت کند ،  چه  قدر است؟

 

 

 

 

 

75/0

 

25/1

 

9

یک خودرو در یک پیچ افقی با ضریب اصطکاک ایستایی  می تواند حداکثر با سرعت 20 متر بر ثانیه بدون لغزش جانبی دور بزند

الف) شعاع پیچ چند متر است؟

ب) اگرجرم خودرو یک تن باشد، نیروی مرکزگرای وارد برخودرو چند نیوتون است؟

 

 

5/0

 

5/0

10

معادله ی حرکت هماهنگ ساده ی یک نوسانگر SI به صورت  است

الف) معادله ی سرعت این نوسانگر را به دست آورید؟

ب) در چه لحظه ای برای اولین بار شتاب آن بیشینه می شود؟

 

 

 

5/0

75/0

11

با دیاپازونی به بسامد Hz50، سرطناب کشیده شده ای را به نوسان در می آوریم.اگردامنه ای نوسان ها 5 میلی متر و سرعت انتشار موج در طناب 100 متر بر ثانیه و در جهت x+ باشد

الف) تابع موج ایجاد شده در طناب را در SI بنویسید

ب) معادله ی  نوسان نقطه ی M از طناب را که با دیاپازون 25 سانتی متر فاصله دارد، بنویسید.

 

 

 

1

5/0

 

«موفق باشید»                                جمع نمره

15

 

 

 

 

 

استفاده مفید از همجوشی هسته‌ای:

دید  کلی

 

انرژی آزاد شده در واکنشهای شکست هسته‌ای اتمی عناصر سنگین «اورانیم ، پلوتونیم) ، یا انرژی حاصل از همجوشی هسته اتمی عناصر سبک «هیدروژن) و تبدیل آنها به هسته عناصر سنگین ، انرژی هسته‌ای نام دارد. عنوان مذکور نسبت به اصطلاح انرژی اتمی از نظر علمی صحیحتر و دقیقتر می‌باشد. جهت دیگری که استفاده از توان هسته‌ای به مقیاس وسیعی به طرف آن سوق یافته تولید انرژی الکتریکی از انرژی رها شده در عمل شکافت است.

تقریبا در تمام سیستمهای تولید
توان هسته‌ای موجود ، راکتور هسته‌ای منبع گرما برای به کار انداختن توربینهای بخار است، این توربینها مولدهای الکتریکی را درست به همان گونه به حرکت در می‌آورند که توانگاههای نفت سوز یا زغال سنگ عمل می‌کنند. در یک نیروگاه هسته‌ای معمولی ماده شکافت پذیر به جای زغال سنگ یا نفت به کار می رود و بنابراین یک منبع جدید انرژی به صورت الکتریسیته فراهم می‌گردد.

استفاده مفید از همجوشی

 هسته‌ای:

 


  • واکنشهای همجوشی در آزمایشگاه از طریق بمباران مواد سبک مناسبی که به عنوان هدف قرار می‌گیرند با مثلا ، دوترونهایی پر انرژی که از یک شتابدهنده ذرهای پرتاب می‌شوند. تولید می‌گردد. در این واکنشها ، هسته‌هایی تولید می‌شوند که هم از هسته‌ها "پرتابه‌ها" و هم از هسته‌هایی که هدف قرار گرفته، سنگینترند. البته در این واکنشها تعدادی ذرات اضافی و تعدادی انرژی آزاد می‌شود.

  • در واکنش همجوشی معروفی ایزوتوپی از هیدروژن با عدد اتمی A=3 از جوش خوردن هیدروژنهای اتمی که تریتیم نامیده می‌شود، تولید می‌شود. تریتیم که به تعداد ناچیز در طبیعت یافت می‌شود. رادیواکتیو بوده و نیم عمر آن حدود 12 سال است. تریتیم پس از گسیل ذره بتا به 32He که ایزوتوپی از هلیم است تباهی می‌یابد.

  • هرگاه هدفی شامل تریتیم با دوترون بمباران شود، 42He تولید و MeV17.6انرژی آزاد می‌گردد. از این انرژیMeV 14.1 به صورت انرژی جنبشی نوترون و 3.5MeV به صورت انرژی جنبشی هسته تولید شده ظاهر می‌گردد. همجوشی تریتیم و دوتریم امکان فراهم آمدن منابع بزرگی از انرژی را برای ، مثلا ، توانگاه‌های الکتریکی به دست می‌دهد. دوتریم در آب وجود دارد. فراوانی آن حدود یک در هفت هزار اتم هیدروژن است و می‌توان آن را ایزوتوپ سبکتر خود جدا کرد.

  • چهار لیتر آب حدود 0.13gr دوتریم دارد، که امروزه می‌توان با هزینه حدود 8% دلار آن را جدا کرد. اگر این مقدار کم دوتریم بتواند در شرایط مناسب با تریتیم (که احتمالا با واکنش مورد بحث فوق تشکیل شده باشد) ترکیب شود. برونداد انرژی آن معادل انرژی حاصل از حدود 1140 لیتر بنزین خواهد بود. مقدار کل دوتریم موجود در اقیانوسها بالغ بر حدود 1017Kg و محتوای انرژی آن حدود 1020 کیلو وات در سال است. اگر بتوانیم دوتریم و تریتیم را برای تولید انرژی مورد استفاده قرار دهیم، منبع عظیمی از انرژی فراهم می‌شود.

چرا سهم بزرگی از انرژی

هدر می‌رود؟

 


آزاد شدن انرژی زیاد با فرآیند همجوشی برروی زمین ، تاکنون فقط به وسیله انفجارهای آزمایش‌های مربوط به گرما هسته‌ای از قبیل بمبهای هیدروژنی ممکن بوده‌است. یک بمب هیدروژنی مرکب از مخلوطی از عناصر سبک با یک بمب شکافتی است. ذرات پرانرژی که به وسیله واکنش شکافت ایجاد می‌شود. به عنوان آغازگر واکنش همجوشی به‌کار می‌آید.

انفجار یک
بمب شکافتی دمایی در حدود 5x107˚K تولید می‌کند. که برای ایجاد واکنش همجوشی کافی است. به دنبال آن واکنشهای همجوشی مقادیر عظیمی انرژی اضافی آزاد می‌کنند. انرژی رها شده کل بسیار بیشتر از آن خواهد بود که از بمب شکافتی ، به تنهایی آزاد می‌شود. علاوه بر این ، برای اندازه بمبهای شکافتی نوعی حد بالا وجود دارد. که در ماورای آن قدرت تخریبی این بمبها خیلی بیشتر می‌شود. (زیرا ماده شکافتپذیر اضافی آنها پیش از آنکه بتواند دچار شکافت شود، پراکنده می‌گردد) اما برای اندازه سلاحهای هیدروژنی چنین حدی وجود ندارد و بنابر این قدرت تخریب آن محدودیت ندارد.

پیامدهای انرژی هسته‌ای:

 


عناصر طبیعی یا مصنوعی که هسته اتمی آنها تحت تاثیر بمباران نوترون مستعد شکست می‌باشد. در این عمل تعداد بیشتری نوترون (دو یا سه) نسبت به آنچه که در شکست مصرف شده، آزاد می‌گردد و شبیه شکل گرفتن بهمن برفی ، یک واکنش زنجیری شکست در این مواد شروع می‌شود. این مواد شامل اورانیم 235 ، پلوتونیم 239 ، اورانیم 233 و اورانیم 238 می‌باشد. در مورد واکنشهای حرارتی ـ هسته‌ای کنترل شده (ترکیب هسته‌های اتمی عناصر سبک و تبدیل آنها به هسته عناصر سنگینتر) ، سوخت هسته‌ای شامل تمام ایزوتوپهای هیدروژن «پروتنیوم ، دوتریم ، تریتیوم) و نیز لیتیوم می‌گردد.

استفاده مفید از سوخت

شکافت هسته‌ای:


شکافت هسته‌ای نمونه‌ای از یک نتیجه غیر منتظره عملی بسیار مهمی است که در جریان یک کار پژوهشی حاصل شد. کار پژوهش مذکور به دلایل متعددی صورت می‌گرفت ولی هیچ یک با امکان مفید بودن کشف مورد نظر ارتباطی نداشت. این کشف همچنین نمونهای بسیار عالی از به کارگیری همزمان روشهای فیزیکی و شیمیایی در تحقیقات هسته‌ای و سودمندی کار جمعی است. پس از آنکه ژولیو کوری و ماری کوری نشان دادند بعضی از محصولات واکنش های هسته‌ای رادیواکتیواند.

فرمی و همکاران او در ایتالیا عهده دار شدند تا مطالعه‌ای سازمان یافته درباره آن گونه واکنشهای هسته‌ای که با نوترون القا می‌شوند. به عمل آوردند. فرمی در سال 1934 دریافت که بمباران اورانیم با نوترون واقعا عناصر رادیواکتیو جدیدی در هدف تولید می‌کند که با گسیل پرتوها و فعالیت تباهی و نیم عمرهای نسبتا کوتاه که مشخصه جدید بودن آنها بود، معلوم می‌شد. در بدو امر تصور می‌رفت که این عناصر جدید همان عناصر ماورای اورانیم فرضی باشند. انرژی آزاد شده در شکافت هسته در حدود 200MeV است.

این مقدار انرژی را یا از طریق مقایسه جرمهای سکون مواد ترکیب شونده و مواد تولید شده یا از طریق منحنی انرژی اتصال می‌توان حساب کرد. انرژی آزادشده در عمل شکافت 20 برابر بیشتر از واکنش های هسته‌ای معمولی است که معمولا کمتر از 10MeV است و همچنین بیش از یک میلیون مرتبه بزرگتر از
واکنش های شیمیایی است. در شرایط مناسب نوترونهای آزاد شده در عمل شکافت می‌تواند به نوبه خود ، موجب شکافت در اتمهای اورانیم مجاور خود شوند، و در این صورت فرآیندی که معروف به واکنش زنجیری است در یک نمونه اورانیم صورت می‌گیرد. ترکیبی از رهایی انرژی بسیار زیاد در عمل شکافت و امکان واکنش زنجیری مبنایی است برای استفاده بزرگ مقیاس از انرژی هسته‌ای.

پیامدهای شکافت

هسته‌ای:

 


استفاده از انرژی هسته‌ای به مقیاس زیاد بین سالهای 1939 ، تا 1945 در ایالات متحده انجام شد. این امر زیر فشار جنگ جهانی دوم به صورت نتیجه تلاشهای مشترک عده کثیری از دانشمندان و مهندسان صورت گرفت. دست اندرکارانی که در ایالات متحده به این کار اشتغال داشتند آمریکایی ، بریتانیایی ، و پناهندگان اروپایی کشورهایی بودند که زیر سلطه فاشیسم بود. تلاش آنان ، این بود که پیش از آلمانیها به یک سلاح هسته‌ای دست یابند.

در طول جنگ جهانی دوم از
راکتورهای هسته‌ای برای تولید مواد خام نوعی بمب هسته‌ای ، یعنی برای ساختن 239Pu از 238U استفاده می‌شد. طراحی این راکتورها به گونهای بود که بعضی از نوترونهای حاصل از شکافت اتمی 235U به قدر کافی کند می‌شدند و موجب بروز شکافت در اتمهای 238U نمی‌شدند. (در اورانیم طبیعی ، فقط حدود 75. 0% اتم‌های 235U وجود دارد) در عوض ، نوترونهای مذکور از طریق واکنشهایی که در بخش قبل بیان شده به وسیله 238U جذب شده و هسته‌های 239Pu را تشکیل می‌دادند

فیزیک پلاسما

  1. فیزیک پلاسما از شاخه‌های فیزیک است که به بررسی یکی از اشکال وجود ماده
  2. یعنی پلاسما می‌پردازد
  3. از انجا که بخش بزرگی از جرم قابل مشاهدهٔ عالم، ستارگان با دماهای بسیار زیاد
  4. هستند، امکان وجود ماده به صورت‌های جامد و مایع در این اجرام منتفی است. از
  5. دیگر گاز نیز، به دلیل این حرارت بسیار زیاد، تبدیل به یک توده یونیزه شده و به
  6. صورت مخلوطی از یون‌های مثبت(هسته اتم ها) یون‌های منفی (الکترون ها) و ذرات
  7. خنثی در می‌‌اید
  8. در این توده، به دلیل وجود نیروهای الکتریکی که بسیار قوی تر از نیروی گرانشی
  9.  است ذرات بر روی هم تأثیر زیادی می‌‌گذارند. به طوری که حرکت بخشی از این
  10.  توده، باعث تغییر در وضعیت حرکت و انرژیِ بخش‌های دیگر می‌‌شود که به این
  11. پدیده، اثر جمعی گفته شده، و هر گاه گاز به شدت یونیزه شده دارای این خاصیت باشد،
  12.  پلاسما نامیده می‌‌شود و این بدین معنی است که بخش غالب ماده قابل مشاهده جهان،
  13. پلاسما است.
  14. جالب این است که پلاسما ممکن است درعین حال دارای چندین دماباشد که این حالت
  15. باتوجه به اینکه میزان برخوردبین خود یونها یا خود الکترونها از میزان برخوردهای
  16. بین یک یون و یک الکترون بیشتراست می‌تواند پیش بیاید.
  17. چند مورد از پلاسما که ما روزانه باآن سروکار داریم عبارت است از: جرقه
  18. رعدوبرق، تابش ملایم شفق قطبی، گازهادی داخل یک لامپ فلورسنت، چراغ نئون و
  19.  یونش مختصری که در گازهای خروجی موشک دیده می‌‌شود.
  20. پلاسما، امروزه نقش مهمی در توسعهٔ منابع انرژی، از راه همجوشی هسته‌ای یافته
  21. است.
  22. برگرفته از

کتاب‌هاى ارزشمند برای فیزیک دبیرستانی و پیش‌دانشگاهی

کتاب‌هاى ارزشمند برای فیزیک

دبیرستانی و پیش‌دانشگاهی

 

  •  

  • Blatt, J. Frank. Principles of

  • . Allyn and Bacon. USA

  •  

يک کتاب بسيار خوب براى سطح

پيش‌دانشگاهى و دانش‌آموزان قوى و

علاقمند دبيرستانى.  ترجمه اين کتاب نيز

توسط انتشارات فاطمى چاپ شده

است.

 


  • سرز، فرانسيس. مارک زيمانسکى و

  • هيو يانگ. فيزيک دانشگاهى. نشر

  • علوم دانشگاهى، تهران. ترجمه

  • فضل‌الله فروتن. در ۳ جلد.

کتاب فوق براى فيزيک دانشگاهى کتاب

خوبى است.  دانش‌آموزان

پيش‌دانشگاهى نيز از اين کتاب مى‌توانند

 استفاده کنند.


  •  

  • Holliday, David and Robert

  • Resnick. Fundamentals of Physics.

  • John Willey & Sons.  USA.

  •  

اين کتاب نيز بارها به فارسى ترجمه شده

است.  و ناشرين مختلفى آن را چاپ

کرده‌اند، از جمله مرکز نشر دانشگاهى.

  سطح اين کتاب از کتاب فيزيک

دانشگاهى بالاتر است و عموما براى

دانشجويان توصيه مى‌شود.  هرچند

دانش‌آموزان قوى نيز مى‌توانند از آن

استفاده کنند.

 

تدریس خصوصی فیزیک دبیرستانی و پیش دانشگاهی

تدریس هر دوره فیزیک شامل تعدادی جلسه است که در هر جلسه مراحل ده‌گانه زیر انجام می‌پذیرد:

  1. تعیین قسمتی از متن کتاب درسی رسمی آموزش و پرورش برای پیش مطالعه توسط دانش‌آموز قبل از برگزاری هر جلسه درسی .

  2. تدریس مفاهیم قسمت تعیین شده، به همراه رفع اشکال از آنچه که دانش‌آموز در پیش‌مطالعه مشکل داشته است.

  3. تعیین قسمت‌هایی که امکان طرح سوال توصیفی از آن وجود دارد.

  4. خلاصه‌کردن قسمت‌هایی که امکان طرح سوال به صورت اثبات فرمول وجود دارد.

  5. تهیه فرمول‌هایی که در حل مسائل آن قسمت (فصل) کاربرد دارد. این برگ تقلب به یادسپاری فرمول‌ها کمک بسیار موثری می‌کند.

  6. بررسی مثال‌های حل شده کتاب درسی.

  7. حل تمامی مسائل کتاب درسی.

در این مرحله دانش‌آموز کاملا بر کتاب درسی و مطالب آن مسلط شده و دو مراحله بعدی برای تسلط بیشتر و به خاطر سپاری است.

  1. حل سوالات امتحانی سال‌های گذشته. (به صورت مرتب شده بر اساس قسمت مورد مطالعه به دانشجو داده می‌شود.)

  2. حل سوالات مشابه از منابع مختلف. (به صورت مرتب شده بر اساس قسمت مورد مطالعه به دانشجو داده می‌شود.)

در این مرحله دانش‌آموز توانایی حل تست و آشنایی با سوالات کنکور را کسب کرده است و مرحله آخر برای آشنایی با سوالات کنکور و افزایش سرعت حل مساله صورت می‌گیرد.

  1. مرور و بررسی سوالات کنکور چند سال گذشته. (به صورت مرتب شده بر اساس قسمت مورد مطالعه به دانشجو داده می‌شود.)

هر دوره فیزیک پیش‌دانشگاهی در حدود حداکثر 10 جلسه آموزشی 2 ساعته (با توجه به توانایی دانش‌آموز و نیز مقداری که برای مطالعه و حل  تمرین وقت می‌گذارد) به طور کامل طبق برنامه فوق تکمیل می‌گردد.

 تلفن همراه: ۰۹۱۷۱۷۰۹۸۷۹

جلسه گروه فیزیک شهرستان گناوه

                         بسمه تعالی 

جلسه گروه فیزیک شهرستان گناوه در روز دوشنبه   ۱۴/۰۸/۸۶ در

 آزمایشگاه فارابی تشکیل می گردد از همکاران عزیز خواهشمند است

 کتاب فیزیک ۳ ریاضی را به همراه خود بیاورند.

 

                                  

                                   با سپاس سرگروه فیزیک امیر خدری

بخش مشاوره کنکور

در بخش مشاوره کنکور بسياري از دانش آموزان سال سوم و حتي دوم که در کنکور سراسري سالهاي آينده دانشگاه ها و مؤسسات آموزش عالي کشور شرکت خواهند کرد پرسيده بودند که براي آمادگي در کنکور چه بايد بکنند و چگونه به استقبال کنکور رفته و اين ايام حساس و سرنوشت ساز را چگونه سپري کنند.

در جواب اين عزيزان علاوه بر توصيه هاي کوتاه، قول داده بوديم تا مقاله اي در صفحه کنکور مدرسه اينترنتي تبيان بنويسم که در ذيل خواهيد خواند:

توصيه ما به اين دوستان شامل چند محور است:

1- "خود را به درس خواندن عادت دهيد". در سالهاي آينده که دانش آموز پيش دانشگاهي خواهيد بود و تلاش جدي تري براي قبولي در کنکور خواهيد نمود ممکن است مجبور شويد بيش از 60 ساعت در هفته درس بخوانيد. خيلي از داوطلباني که در سالهاي دبيرستان به مطالعه در ساعات زياد عادت نکرده اند در اين زمان دچار مشکل مي شوند. خستگي، بي انگيزگي و پائين آمدن کارايي مطالعه و افت ميزان يادگيري مي تواند از تبعات اين عادت نکردن باشد، لذا توصيه ما اين است که مهم ترين وظيفه يک دانش آموز دبيرستاني عادت کردن به ساعات طولاني مطالعه است. اين عادت مانند تمامي تغييرات هستي تدريجي صورت مي گيرد.
براي اينکه اين کار را بهتر انجام دهيد به مقاله جدول برنامه ريزي خود کنترل اسکينري مراجعه کنيد.

2- " براي مطالعه خود هدف گذاري کنيد". افزايش ساعات مطالعه بدون در نظر داشتن به يک قله خسته کننده خواهد بود. لذا خوب است که با خودتان عهد کنيد که تا پايان سال جاري معدلتان را يک نمره افزايش دهيد و يا اينکه يک درس ضعيف را به سطح متوسط برسانيد. توجه داشته باشيد که هدف گذاري شما نه زياد آرماني و دور از دسترس باشد و نه زياد ساده و پيش پا افتاده باشد.

3- "دروس دبيرستان را تا پايان آخرين تابستان خوب ياد بگيريد". تا پايان شهريور سال قبل از پيش دانشگاهي فرصت داريد که در دروس دبيرستان (سال هاي اول، دوم و سوم) هيچ نکته اي نباشد که بلد نباشيد. البته بلد بودن با توانايي تست زدن متفاوت است. منظور از بلد بودن اين است که هيچ مطلبي براي شما غريب نباشد و يا اينکه هيچ فرمول، نکته، قاعده و دستوري وجود نداشته باشد که شما کاربردش را ندانيد.

4- "اولويت با دروس نامرتبط پيش دانشگاهي است." براي سهولت کار درس هاي پايه را به دو گروه مرتبط با پيش دانشگاهي تقسيم مي کنيم. بنابراين توصيه مي کنيم دروس مرتبط درس هايي هستند که به نوعي در کتاب هاي پيش دانشگاهي تکرار شده و يا تکميل مي گردند و دروس نامرتبط درس هايي هستند که در پيش دانشگاهي وجود ندارند. (جدول T)

" جدول T "

  دروس مرتبط دروس نامرتبط

گروه آزمايشي رياضي

حسابان - جبر و احتمال - شيمي3 - فيزيک (الکتريسيته، ترموديناميک، سيمانتيک) - زبان

هندسه - شيمي 2 - شيمي 1 - رياضي 1 - رياضي 2 - آمار - فيزيک (نور، فشار، کار و انرژي) عربي - ادبيات - معارف

گروه آزمايشي تجربي

شيمي - زيست شناسي - زبان

رياضي 1 - رياضي 2 - رياضي 3 - فيزيک - عربي - ادبيات - معارف


گروه آزمايشي علوم انساني

عربي - رياضي 1 - رياضي 2 - ادبيات - زبان

آرايه هاي ادبي - فلسفه و منطق - جامعه شناسي - تاريخ - جغرافيا - روان شناسي - تاريخ ادبيات - معارف - اقتصاد


 واضح است که دروس مرتبط با پيش دانشگاهي را سال آينده خواهيد خواند و اين خط همواره شما را تهديد مي کند که سنگيني درس هاي پيش دانشگاهي فرصتي براي مطالعه دروس نا مرتبط براي شما باقي نگذارد. تا پايان شهريور قبل از پيش دانشگاهي برنامه ريزي کنيد و اين درس ها را حتماً يک بار بخوانيد.

5- "براي رياضي و زبان خود فکري بکنيد" درس رياضي براي دانش آموزان رشته هاي تجربي و علوم انساني و دروس زبان براي تمام گروه ها است که نمي توان در يک سال آن را متحول کرد. بنابراين اگر در اين درس ها ضعفي داريد اکنون وقت آن است تا قبل از ورود به دوره پيش دانشگاهي فکري به حال اين درس ها بکنيد.

6- "تشريحي بخوانيد" مطالعه شما در حال حاضر تنها جنبه يادگيري و ادراک دارد و مسأله تسلط و تست زدن اصلاً مطرح نيست لذا خودتان را با تست سرگرم نکنيد چرا که نه تنها فايده اي براي شما ندارد بلکه آن تست ها را نيز براي سال آينده خود غير قابل استفاده مي نمائيد. تنها مجازيد که در آن آزمون هاي آزمايشي – آن هم مخصوص سال سومي ها – شرکت کرده و تست بزنيد.

الکتریسیته ی ساکن

 

چه چیز باعث شوک الکتریکی می شود؟

به شما شوک وارد می شود. یا در زمستان به خانه بر می گردید و کلاه پشمی تان را از سر بر می دارید و... پووووف! همه ی موهایتان در هوا راست می شوند. چه اتفاقی افتاده و چرا اغلب این اتفاق ها در زمستان می افتد؟ پاسخ الکتریسیته ی ساکن است. برای اینکه بدانیم الکتریسیته ی ساکن چیست، باید در مورد طبیعت ماده، قدری بیشتر بدانیم. به عبارتی باید به این پرسش پاسخ دهیم که "چیزهای اطراف ما از چه ساخته شده اند؟"

همه چیز از اتم ساخته شده است.
یک حلقه از طلای خالص را مجسم کنید. آن را در ذهن خود به دو قسمت تقسیم کنید و نیمی از آن را کنار بگذارید. این کار را همین طور ادامه دهید و ادامه دهید. به زودی قطعه ی بسیار کوچکی خواهید داشت که برای دیدنش نیاز به میکروسکوپ دارید. این قطعه ممکن است بسیار بسیار بسیار کوچک باشد اما هنوز یک قطعه از طلاست. اگر بتوانید عمل تقسیم کردن به ذرات کوچکتر و کوچکتر را ادامه دهید، در نهایت به کوچکترین ذره ی ممکن از طلا می رسید که "اتم" نام دارد. اگر اتم را به ذره های کوچکتر تقسیم کنید، ذره های حاصل شده دیگر از جنس طلا نخواهند بود.

همه چیز در اطراف ما از اتم تشکیل شده است. دانشمندان تا امروز تنها 115 نوع اتم مختلف کشف کرده اند. هرچه در اطراف ماست از ترکیبات مختلف این اتم ها ساخته شده است.

اجزای اتم
پس اتم ها از چه چیز ساخته شده اند؟ در مرکز هر اتمی "هسته" قرار دارد. هسته شامل دو نوع ذره ی متفاوت است که "پروتون" و "نوترون" نامیده می شوند. ذرات کوچک دیگری به نام الکترون به دور هسته می چرخند.

تعداد الکترون ها، پروتون ها و نوترون های 115 نوع اتمِ شناخته شده با هم متفاوت است و به همین خاطر هر نوع اتم را می توان در میان اتم های دیگر شناسایی کرد.

داخل هر اتم را می توان به منظومه ی شمسی تشبیه کرد. هسته ی اتم در مرکز قرار دارد، مانند خورشید که در مرکز منظومه ی شمسی است و الکترونها مانند سیاره ها به دور مرکز (هسته ی اتم) در گردش هستند. درست مانند منظومه ی شمسی، هسته ی اتم نسبت به الکترونها بسیار بزرگ است. داخل اتم به طور عمده فضای خالی است و الکترونها فاصله ی بسیار زیادی از هسته دارند. (البته توجه کنید که تمام اندازه ها نسبت به ابعاد هسته و اتم سنجیده می شود.)

تصویری که از اتم تا به اینجا ساختیم خیلی دقیق نیست، با این حال می توانیم از آن استفاده کنیم تا درباره ی الکتریسیته ی ساکن بیشتر بدانیم.

بارهای الکتریکی
پروتون، نوترون و الکترون با هم تفاوت زیادی دارند و هر کدام خواص و ویژگی های خاص خودشان را دارند. یکی از این ویژگی ها، "بار الکتریکی" است. پروتون ها خاصیتی دارند که ما به آن "بار مثبت" (+) می گوییم و الکترون ها "بار منفی" (-) دارند. نوترون ها بار الکتریکی ندارند و به اصطلاح خنثی هستند.

مقدار بار یک پروتون درست به اندازه ی بار الکترون است و تنها علامت بارها با هم متفاوت است. پس اگر در یک اتم تعداد پروتون ها با تعداد الکترون ها برابر باشد، آن اتم هیچ بار خالصی ندارد و خنثی است.

الکترون ها می توانند حرکت کنند.
پروتون ها و نوترون ها در هسته ی اتم به هم فشرده اند. معمولاً هسته ی اتم ثابت است و جابجا نمی شود اما برخی از الکترون های اتم که از هسته دورند می توانند از مدار خودشان خارج شوند. مثلاً می توانند از یک اتم به اتم دیگر بروند. اتمی که الکترون هایش را از دست داده، بار مثبت اش (تعداد پروتون هایش) از بار منفی اش (تعداد الکترون هایش) بیشتر است. پس کل اتم بار مثبت دارد. برعکس اتمی که الکترون به دست آورده، بار منفی اش بیشتر از بار مثبت اش است. این اتم بار منفی دارد. اتمی که بار دارد، (چه بار مثبت و چه بار منفی)، "یون" نامیده می شود.

در بعضی از مواد، اتم ها الکترون ها را محکم نگه می دارند و اجازه ی جدا شدن به آنها نمی دهند. این مواد "نارسانا" نام دارند. پلاستیک، شیشه، پارچه و هوای خشک، نارسانا های خوبی هستند.

برعکس، در بعضی از مواد، اتم ها به الکترون ها اجازه ی ورود و خروج می دهند. در این مواد الکترون ها مدام در حرکتند. به این مواد "رسانا" می گوییم. اغلب فلزات رساناهای خوبی هستند.

چطور می توانیم الکترون ها را از جایی به جایی منتقل کنیم؟ یک راه متداول برای این کار این است که دو جسم را به هم مالش بدهیم. اگر آنها از جنس های متفاوت و هر دو عایق باشند، الکترونها از یک جسم به جسم دیگر منتقل می شوند. هر چقدر دو جسم را بیشتر به هم بساییم، بار الکتریکی بیشتری از یکی به دیگری منتقل می شود و در آن تجمع می کند. (دانشمندان معتقدند که مالش و یا اصطکاک نیست که باعث انتقال الکترون ها از جسمی به جسم دیگر می شود. بلکه به سادگی این تماس دو ماده ی متفاوت است که باعث انتقال الکترون می شود. با سائیدن دو ماده، سطح تماس آنها با هم افزایش پیدا می کند و این کار جابجایی الکترونها را راحت تر می کند.)
الکتریسیته ی ساکن، مساوی نبودن بارهای مثبت و منفی در یک جسم است.

جاذبه ی بارهای مخالف
حالا خواهیم دید که بارهای مثبت و منفی رفتارهای جالبی از خودشان نشان می دهند. آیا تا به حال شنیده اید که "آدمها با خصوصیات اخلاقی مخالف، همدیگر را جذب می کنند."؟ در مورد یون ها این موضوع حقیقت دارد. دو جسم با بارهای مخالف (یک جسم با بار مثبت و دیگری با بار منفی) همدیگر را جذب می کنند. یعنی به سمت هم کشیده می شوند. برعکس، دو جسم با بارهای همنام (دو جسم با بار مثبت و یا دو جسم با بار منفی) همدیگر را دفع می کنند، یعنی از هم دور می شوند.

بار های مخالف همدیگر را جذب می کنند.

بار های مشابه همدیگر را دفع می کنند.

یک جسم باردار حتی می تواند اجسام خنثی را هم جذب کند. تا به حال درباره ی اینکه چگونه یک بادکنک به دیوار می چسبد، فکر کرده اید؟ اگر بادکنکی را با ساییدن به موهای خود باردار کنید، الکترون اضافه به دست می آورد و بار منفی خواهد داشت. نزدیک کردن بادکنک باردار به یک جسم خنثی (مثل دیوار) باعث حرکت الکترون های آن جسم می شود. اگر جسم خنثی رسانا باشد، الکترون های زیادی به راحتی به سمت دیگر آن حرکت می کنند و تا جای ممکن از بادکنک (که بار منفی دارد) دور می شوند. اما اگر جسم خنثی نارسانا باشد، الکترونها در اتم ها و مولکول ها کمی خود را به سمت دیگر جابجا می کنند و تا جایی که اتم اجازه می دهد، از بادکنک دور می شوند. در هر دو صورت (جسم خنثی رسانا باشد یا نارسانا) بارهای مثبت در مجاورت بادکنک بیشتر از بارهای منفی است. می دانیم که بارهای مخالف همدیگر را جذب می کنند. پس بادکنک باردار به جسم خنثی (مثلاً دیوار) می چسبد. (و تا وقتی که الکترونهای روی بادکنک به دیوار یا هوا منتقل نشده اند و بادکنک هنوز باردار است، به دیوار چسبیده می ماند.) اجسام خنثی و اجسام با بار مثبت هم به همین طریق همدیگر را جذب می کنند. آیا می توانید آن را به همین شیوه توضیح دهید؟

و حالا ببینیم که این اطلاعات چه ارتباطی با جرقه ی بین دست ما و دستگیره ی در دارد و چطور راست شدن موهای ما را هنگام برداشتن کلاه پشمی توضیح می دهد.
پاسخ این است که هنگامی که روی فرش راه می روید، الکترونها از فرش به بدن شما منتقل می شوند. حالا شما بار الکتریکی اضافه در خود جمع کرده اید. دستگیره ی در را لمس می کنید و ... ویز! دستگیره ی در یک رسانا است. الکترونهای اضافی بدن شما به راحتی به آن منتقل می شوند و این انتقال الکترونها باعث ایجاد جرقه بین دست شما و دستگره ی در می شود.
وقتی کلاه پشمی را از سرتان بر می دارید، کلاه به موهای سرتان مالیده می شود. الکترونها از موهای شما به کلاه منتقل می شود. حالا هر تار موی شما بار مثبت دارد. به یاد بیاورید که اشیاء با بارهای همنام همدیگر را دفع می کنند. بنابراین موها تلاش می کنند تا جای ممکن از هم دور شوند. پس راست می ایستند. در این حالت بیشترین فاصله را از هم پیدا می کنند.

ما اکثراً در زمستان با پدیده هایی که به الکتریسیته ی ساکن مربوط می شوند روبرو می شویم. زیرا در تابستان هوا بسیار مرطوب تر از زمستان است. از آن جایی که آب رسانا است، رطوبت موجود در هوا کمک می کند تا اجسام باردار سریع تر بار خود را تخلیه کنند (به هوا منتقل کنند) و در نتیجه بار الکتریکی زیادی در آنها تجمع نمی کند.

سری تریبو الکتریک
وقتی دو ماده ی مختلف را به هم می ساییم، کدام یک بار مثبت پیدا می کند و کدام یک بار منفی؟ دانشمندان با توجه به توانایی مواد در از دست دادن یا به دست آوردن الکترون، آنها را رده بندی کرده اند. این رده بندی را "سری تریبو الکتریک" می نامند. فهرست کوچکی از مواد در دسترس در زیر آورده شده اند. در شرایط آرمانی اگر دو ماده به هم ساییده شوند، ماده ای که در لیست، در مکان بالاتری قرار دارد، الکترون از دست می دهد و بار مثبت پیدا می کند. می توانید با مواد زیر این موضوع را آزمایش کنید:
دست شما
لیوان (شیشه)
موی شما
نایلون
پشم
خز
ابریشم
کاغذ
کتان (پارچه ی نخی)
پاک کن سفت
پلی استر

قانون پایستگی بار
وقتی ما چیزی را با الکتریسیته ساکن باردار کنیم، هیچ الکترونی "تولید نمی شود" و یا "از بین نمی رود". همین طور پروتون جدیدی به وجود نمی آید و ناپدید نمی شود. در عمل باردار کردن اجسام، تنها الکترونها از مکانی به مکان دیگر حرکت می کنند و منتقل می شوند. بار الکتریکی خالص، در کل ثابت می ماند. به این موضوع "قانون پایستگی بار الکتریکی" می گویند.

قانون کولن
اجسام باردار در اطراف خود یک میدان نیروی الکتریکی نامرئی ایجاد می کنند. شدت این نیرو بستگی به مسایل زیادی دارد مثلاً اندازه ی بار دو جسم باردار یا فاصله ی دو جسم و یا شکل اجسام باردار. این باعث پیچیده شدن موضوع می شود. برای ساده کردن شرایط می توانیم فرض کنیم که به جای "اجسام باردار" ، "نقاط باردار" داریم. یعنی ابعاد جسم بارداری که در نظر می گیریم، خیلی خیلی کوچکتر از فاصله ی بین آنها باشد. به طوری که هر جسم برای جسم دیگر تقریباً مثل یک نقطه ی باردار عمل کند.
اولین بار "چارلز کولن" در دهه ی 1780 میلادی، نیروی الکتریکی را توصیف کرد. او پی برد که نیروی الکتریکی بین دو جسم باردار و نقطه ای، رابطه ی مستقیم با ضرب بارهایشان دارد. یعنی
که q1 و q2 اندازه ی بارهای نقطه ای هستند. هر چقدر بارهای نقطه ای بیشتر باشند، نیروی الکتریکی بین شان هم بزرگتر است. از طرف دیگر این نیرو با مجذور فاصله ی بارهای نقطه ای نسبت عکس دارد. یعنی که d فاصله ی بین بارهای نقطه ای است. هر چقدر فاصله ی بارها بیشتر باشد، نیروی الکتریکی بین آنها ضعیف تر است.
به طورکلی می توان نوشت
. در این رابطه k ضریب تناسب است و اندازه ی آن به ماده ای بستگی دارد که دو بار را از هم جدا می کند.

 

با دو برابر شدن فاصله، نیروی الکتریکی، نیروی اولیه می شود.

با دو برابر شدن هر یک از بارها، نیروی الکتریکی، 4 برابر نیروی اولیه می شود.

 

 

انيشتين و آموزش

 

 

  شايد بدون اغراق بتوان گفت مهمترين عامل افزايش ديد علمي دانش‌آموزان به محيط و غني‌ترين منبع پاسخگويي به سؤالات آنان در مورد پديده‌هاي طبيعي همانا درس فيزيك است. لذا گسترش اين علم در بين عموم افراد جامعه از طريق آموزش صحيح آن از اهميت بالايي برخوردار است.

متأسفانه روش آموزش فيزيك در كشور ما ، در اكثر موارد براساس شيوه‌هاي سنتي با اتكا به محفوظات دانش‌آموزان است . البته مهمترين علت كاربرد وسيع اين شيوه از جانب اغلب دبيران، نظام آموزشي سازمان كشور ما  است كه در آن يگانه راه پيشرفت دانش‌آموزان، كسب نمره قبولي در كلاس و موفقيت در كنكور تلقي مي‌شود.

    انيشتين همه عمر تأسف مي‌خورد از اينكه امكان نيافت در يك مدرسه متوسطه تدريس كند. چنين حسرتي از مردمي كه سراپا غرق در اين همه افتخار، به راستي شگفت‌انگيز است. اين حسرت را شايد بتوان يك برانگيختگي نافرجام دانست و شايد بتوان آن را به آرزوي برآورده نشده مردي دولتمند تشبيه كرد كه در كودكي بر اثر تنگدستي به اسباب بازي مورد علاقه‌اش نرسيده و حسرت  آن به اندازه‌اي در دلش مانده باشد كه بعدها هم ، چون مردي ثروتمند شده ، باز همه شب آن اسباب بازي را به خواب ببيند. …

     تنها لذتي كه وظيفه تدريس مي‌توانست به او بدهد و نداد ، آن بود كه او امكان مي‌يافت مغز جواناني را كه هنوز بر اثر شيوه‌هاي آموزشي كهنه ، فرسوده و فاسد نشده بود ، بيدار نگه دارد.

 

    با اين طرز فكر است كه در سال 1921 پس از نخستين سفر به آمريكا ، پرسشنامه‌اي به نظر او رساندند كه به منظور سنجش ميزان معلومات و توانايي افرادي كه تحصيلات خود را تازه تمام كرده بودند و به اجتماع قوم مي‌نهادند ، تهيه شده بود . انيشتين در برابر سؤال مربوط به سرعت سير نور نوشت:

    « نمي‌دانم ، من حافظه‌ام را با معلوماتي كه از كتابهاي مرجع مي‌توان بدست آورد باز نمي‌كنم »

 

 

 

 از همه تكاليف درس فقط قسمتي كه به كارهاي تجربي در آزمايشگاه مربوط مي‌شد ، به نظر او ارزنده و سودمند آمد ، به نحوي كه او از برنامه‌هاي آموزشي كه مغزجوانان رابا يك مشت نام و فرمولهاي خشك ، خسته و فرسوده مي‌كند، در همه عمر بيزار بود و نظر خود را در مورد امتحان‌هايي كه هول و هراس‌را دردل دانش‌آموزان ايجاد مي‌كند ، چنين بيان مي‌كند :

 «  به عقيدة من ، حتي اشتهاي يك جانور درنده را مي‌توان كوركرد ، به شرطي كه به جانور مزبور هنگام گرسنگي غذايي به ضرب تازيانه بخورانند، خاصه اگر آن غذا نيز با وضع خوراندن مناسب باشد. از ديدگاه من بدترين چيز براي يك مدرسه آن است كه روش كار خود را بر ترس و زور و قدرت نمائي ساختگي استوار كند. چنين روشي ويرانگر احساسات سالم، صداقت و اعتماد به نفس شاگرد خواهد بود و در نهايت امر چيزي جز افراد مطيع و فرمان بردار به بار نخواهد آورد. در امان نگاه داشتن مدرسه از اين بليه هاي شيطاني نسبتا آسان است. كمترين حدِ زور و ارعاب را در اختيار معلم قرار دهيد تا صفات انساني و كيفيت هاي ذهني و معنوي او به صورت تنها منبع احترام شاگرد نسبت به وي در آيد.»

 

زماني او هم بچه اي بيش نبود. اولين  تصوير موجود از اينشتين

 

 

با اين تفكر بود كه در اوج شهرت، انيشتين از سردبير يك روزنامه تقاضا كرد كه گوشه‌اي از روزنامه‌اش را به او اختصاص دهد تا او براي خوانندگانش معما طرح كند. البته به شرطي كه هويت طراح معماها از خوانندگان پوشيده نگاه‌داشته شود. سردبير در هماه حال كه به سخنان او گوش مي‌داد ، سخت به فكر فرو رفته بود و از روي تعجب به او مي‌نگريست ، زيرا او مي‌دانست در همين چندي پيش بود كه مديريكي از روزنامه‌هاي آمريكايي از انيشتين تقاضا كرد كه فقط چند سطر در روزنامه او بنويسد و در عوض پولي كه رقم آن به ارقام نجومي رسيده است دريافت كند . اما انيشتين نپذيرفت.

 انيشتين اعتقاد داشت براي آموزش فقط بايد كنجكاوي‌هاي دانش‌آموزان برانگيخته شود و تا آنها خود به كشف و تجربه بپردازند. اگر بتوانيم انگيزه‌هاي دانش‌آموزان را تقويت كنيم، آنها خود به فكر مي‌افتند آنچه را نمي‌دانند ، يا آنچه كه مي‌خواهند بدانند و يا آنچه نياز دارند بدانند را كشف كنند.                                              

 پايه های منطقی نظريه سی.پی.اچ

قسمت 1

مقدمه

جهان بيني علمي در فيزيک نظري با كارهاي گاليله آغاز شد. هرچند كه تلاشهاي گاليله زيربناي فيزيك کلاسيک را تشكيل داد، اما اين تلاشها ريشه در نگرشهاي جديد به پديده هاي فيزيکي داشت كه مهمترين آنها را مي توان در آثار برونو و کپلر مشاهده كرد. برونو به طرز ماهرانه اي در آثار خود تشريح کرد كه همه ي ستارگان جهان نظير خورشيد هستند. کپلر با ارائه سه قانون خود نشان داد كه حرکت سيارات قانونمند است و يک نظم منطقي در حرکت، دوره تناوب و مسير آنها وجود دارد.

گاليله آزمايشهاي زيادي انجام داد تا بتواند حرکت اجسام را در يك سري قوانين کلي خلاصه کند. در اين ميان آزمايش سطح شيبدار گاليله از همه مشهورتر است. اما نمي توان تاثير نگرش گاليله را در پيشرفت علم به اين آزمايشها خلاصه کرد. در حقيقت گاليله نوعي نگرش منطقي به پديده هاي فيزيکي داشت كه تا آن زمان بي سابقه بود. اين نگرش زيربناي روش استقرايي را در فيزيک تشكيل داد و بتدريج به ساير علوم گسترش يافت.

هرچند آزمايشهاي گاليله از نظر کمي و كيفي با آزمايشهاي امروزي قابل مقايسه نيست، اما آزمايشهاي بسيار پيچيده و پيشرفته امروزي نيز از همان قاعده ي نگرش استقرايي گاليله پيروي مي کنند. به اين ترتيب گاليله زير ساخت فيزيك را ايجاد کرد و نحوه ي برخورد علمي با طبيعت را نشان داد. اما نتيجه ي اين تلاشها به صورت تشريحي بيان مي شد.

سالها بعد نيوتن نتايج به دست آمده توسط گاليله را فرمول بندي و در قالب يك سري معادلات رياضي ارائه کرد و ساختار فيزيک كلاسيك را مدون ساخت. قانون جهاني گرانش نيوتن دست آورد بزرگي بود. نيوتن براي توجيه پديده هاي فيزيکي " نگرش ديفرانسيلي" را جايگزين روش انتگرالي  كرد. در روش انتگرالي همواره نتايج مورد نظر است. در حاليكه در نگرش ديفرانسيلي تحليل روند رسيدن به نتايج مورد بحث قرار مي گيرد و جواب هاي خاص را مي توان از آن به دست آورد. به عنوان مثال قوانين کپلر را با قانون جهاني گرانش نيوتن مقايسه کنيد. در قوانين کپلر نمي توان دوره ي گردش يک سياره را از روي دوره ي گردش سياره ي ديگر استخراج کرد. علاوه بر آن هر سه قانون کپلر مستقل از هم هستند. در حاليكه در قانون نيوتن مي توان دوره گردش همه ي سيارات به دور خورشيد را به دست آورد.  

بنابراين مي توان گفت گاليله روش استقرايي را به وجود آورد و نيوتن روش ديفرانسيلي را ابداع کرد. لذا تاثير تلاشهاي گاليله و نيوتن در پيشرفت علوم ممتاز و غير قابل انكار و در عين حال بي نظير است.

مشكلات قوانين نيوتنهنگاميكه نيوتن قوانين حركت و قانون جهاني جاذبه را ارائه کرد، اين قوانين از نظر منطقي با اشكالات جدي همراه بود. قانون دوم نيوتن بصورت      F=ma

 سرعتهاي نامتناهي را پيشگويي مي کرد که با تجربه سازگار نيست. و قانون سوم وي بيان کننده ي کنش از راه دور يا همزماني عمل و عکس العمل است که اين نيز با ابهام و اشکات خود روبرو بود.

     يعني اثر نيروي جاذبه با سرعت نامتناهي منتقل مي شد. تاثير از راه دور همواره مورد انتقاد قرار داشت.

اما مهمترين مشكل قوانين نيوتن در قانون جهاني گرانش وي بود و خود نيوتن نيز متوجه آن شده بود. 

نيوتن دريافت كه بر اثر قانون جاذبه او، ستارگان بايد يكديگر را جذب كنند و بنابراين اصلاً به نظر نمي رسد كه ساكن باشند. نيوتن در سال 1692 طي نامه اي به ريچارد بنتلي نوشت "كه اگر تعداد ستارگان جهان بينهايت نباشد، و اين ستارگان در ناحيه اي از فضا پراكنده باشند، همگي به يكديگر برخورد خواهند کرد. اما اكر تعداد نامحدودي ستاره در فضاي بيكران به طور كمابش يكسان پراكنده باشند، نقطه مركزي در كار نخواهد بود تا همه بسوي آن كشيده شوند و بنابراين جهان در هم نخواهد ريخت."

 اين برداشت نيز با يک اشكال اساسي مواجه شد. بنظر سيليجر طبق نظريه نيوتن تعداد خطوط نيرو كه از بينهايت آمده و به يک جسم مي رسد با جرم آن جسم متناسب است. حال اگر جهان نامتناهي باشد و همه ي اجسام با جسم مزبور در كنش متقابل باشند، شدت جاذبه وارد بر آن بينهايت خواهد شد.

 مشكل بعدي قانون جاذبه نيوتن اين است كه طبق اين قانون يک جسم به طور نامحدود مي تواند ساير اجسام را جذب کرده و رشد کند، يعني جرم يک جسم مي تواند تا بينهايت افزايش يابد. اين نيز با تجربه تطبيق نمي كند، زيرا وجود جسمي با جرم بينهايت مشاهده نشده است.

مشكل بعدي قوانين نيوتن در مورد دستگاه مرجع مطلق بود. همچنان كه مي دانيم حركت يک جسم نسبي است، وقتي سخن از جسم در حال حركت است، نخست بايد ديد نسبت به چه جسمي يا در واقع در کدام چارچوب در حركت است. دستگاه هاي مقايسه اي در فيزيک داراي اهميت بسياري هستند. قوانين نيوتن نسبت به دستگاه مطلق مطرح شده بود. يعني در جهان يک چارچوب مرجع مطلق وجود داشت که حركت همه اجسام نسبت به آن قابل سنجش بود. در واقع همه ي اجسام در اين چارچوب مطلق كه آن را "اتر" مي ناميدند در حركت بودند. يعني ناظر مي توانست از حركت نسبي دو جسم صحبت كند يا  مي توانست حركت مطلق آن را مورد توجه قرار دهد.

 براين اساس مايكلسون تصميم داشت سرعت زمين را نسبت به دستگاه مطلق "اتر" به دست آورد. مايكلسون يک دستگاه تداخل سنج اختراع کرد و در سال 1880 تلاش  کرد طي يک آزمايش سرعت مطلق زمين را نسبت به دستگاه مطلق "اتر" به دست آورد. نتيجه آزمايش منفي بود. (براي بحث كامل در اين مورد به كتابهاي فيزيك بنيادي مراجعه كنيد.) با آنكه آزمايش بارها و بارها تكرار شد، اما نتيجه منفي بود. هرچند مايكلسون از اين آزمايش نتيجه ي مورد نظرش را به دست نياورد، اما به خاطر اختراع دستگاه تداخل سنج خود، بعدها برنده جايزه نوبل شد.

تغییرات در کتاب های درسی فیزیک

تغییرات در کتاب های درسی فیزیک برای سال تحصیلی 86-87

 

نکته اول : برنامه ی درسی هیچ یک از کتاب های درسی فیزیک برای سال تحصیلی 86-87 نسبت به سال های قبل تغییری نکرده است.

 

نکته دوم : کتاب های فیزیک دوره متوسطه تغییر چندانی نکرده اند و تنها به تمرین های پایان هر فصل ، تعدادی تمرین افزوده و یا کاسته شده است. در خصوص کتاب فیزیک 2 و آزمایشگاه این مورد نیز باید اضافه شود که در شروع هر فصل تصویری افزوده شده است که با نگاه و رویکردی بدیع انتخاب شده اند. همچنین زیر نویس هایی به  قسمت هایی از 3 فصل نخست این کتاب اضافه شده است که توجه الزام آور به آنها فرایند آموزش را با هدف های برنامه ی درسی هماهنگ تر خواهد کرد.

 

نکته سوم : تغییرات در کتاب های دوره ی پیش دانشگاهی چشمگیرتر است . در فصل چهارم فیزیک 1 با عنوان جدید " موج های مکانیکی 1 " تنها موج های یک بعدی مورد بررسی قرار گرفته اند و ادامه ی بحث به ابتدای فصل 1 فیزیک 2 منتقل شده است و عنوان این فصل نیز به " موج های مکانیکی 2 " تغییر یافته است. همچنین قسمت سازوکار تولید موج های الکترومغناطیسی برای دانش آموزان تجربی به صورت مطالعه آزاد در آمده است. بخش فیزیک هسته ای نیز مورد باز نگری قرار گرفته و براساس همان برنامه قبلی باز نویسی شده است و در قسمت هایی از آن به دستاوردهای کشور در این خصوص اشاره شده است. در ضمن نماد بسامد به دلیل دشواری در خواندن  و نوشتن و شباهت آن با " وی " ، از " نو " به " اف " تغییر یافته است. در کتاب هایی که در چند ساله اخیر در سطح جهانی نیز چاپ شده اند این تغییر نماد  لحاظ شده است.

 

یازدهمین کنفرانس آموزش فیزیک ایران

یازدهمین کنفرانس آموزش فیزیک ایران که قرار بود در هفته ی سوم شهریور ماه برگزار شود با چند ماه

تاخیر  از تاریخ 13 لغایت 15 آذرماه 1386 در شهر همدان برگزار خواهد شد. شعار یازدهمین کنفرانس

آموزش فیزیک ایران به سوی یادگیری آسان و شوق انگیز فیزیک است


مهلت ارسال مقاله و ثبت نام تا 15 آبان ماه 86 است.

موضوعات مورد بحث در کنفرانس

1- رویکردهای مختلف در آموزش فیزیک

2- نوآوری و خلاقیت در آموزش فیزیک

 - فیزیک ، آموزش و ارزشیابی

 4- نقش رایانه و فناوری اطلاعات در ارتقاء و گسترش آموزش فیزیک

 5- آزمایش های فیزیک با ابزارهای ساده و نقش آنها در ارتقاء آموزش فیزیک

 6- نقش تصویر در آموزش فیزیک

 نشانی دبیرخانه کنفرانس: همدان - بلوار بعثت - نرسیده به تقاطع شهیدان - مجتمع علمی آموزشی

فرهنگیان - انجمن علمی معلمان فیزیک تلفن : 8256299 , 8256195 ,  و شماره فاکس 8274653نتایج

رقابت ها و مسائل سی و هشتمین المپیاد جهانی فیزیک 

  http://physics-dept.talif.sch.ir/index.php?cmodule=news&mode=view&news_id=38

آفرينش منظومه شمسی

مـنـظـومـه شـمـسـی

آفرينش منظومه شمسی

«آيا آفرينش شما مشکل تر است يا منظومه شمسی؟ جوانب آن را بهم آورده غلظت آنرا بالا برد  و آنرا ساخت ـــ و شب و روز را برای آن درست کرد»!  « زمين و سيارات را نوآوری نمود».

(واژه «سَـمْـک» به معنی: غـلظت و تراکم و کـلـفــتیِ بهـم برآمده است. يعنی جمع و جور و کلفـت و متراکم شده. و واژه «رَفع» در آيه نيز به معنی: "بالا بردن و افزايش دادن" است که از معانی آن است).

 

نکات آيات: 1ــ بالا بردن غلظت منظومه شمسی و درست کردن آن.2ــ مرده بودن و دوباره پا گرفتن منظومه شمسی. 3ـــ درست کردن شب و روز برای منظومه شمسی.

1ــ بالا بردن غلظت منظومه شمسی و درست کردن آن:

مـنـظـومـه شمسی ما که حدوداً 5 ميليارد سال عمر دارد در ابـتدا ابر بوده که شامل دود و گاز و خاکستر و غبار و برخی عناصر بوده، و در فضای منظومه شمسی پراکنده بوده است. بعد بادی که ظاهراً مـوج ناشی از انـفـجار سـتـاره ای بـوده ابعاد و جوانب آن را بهم آورده  و مـنـظـومـه شـمـسی بصورت يک ديسک در آمده بوده که بدور خود می چرخيده است. بعد در قـسـمـت مرکزی آن ابر که کلفـت تر بوده، نـيروی جاذبه مـواد بيشتری را جـذب نـمـوده و در آن ناحيه متراکم گرمای لازم برای ايجاد واکنشهای هسته ای فراهم گشته و خـورشـيـد شکـل گرفـتـه است. و در اطراف آن حـلـقـه هـای ديگری از گاز و غـيره به چرخش در آمده که رفـته رفـته به کره های بزرگتری تبديل شده اند که همان سيارات فعلی منظومه شمسی باشند.  (در رابطه با پيدايش منظومه شمسی چندين نظريه وجود دارد و ما طبعاً آنکه با آيات قرآن می خواند را می گيريم).

در سوره انبياء آيه 56 می خوانيم: «رَبُّـکُـمْ رَبُّ السَّـمـواتِ وَ الْاَرْضِ الـَّـذی فـَطـَرهُـنَّ = آفريدگار شـما آفريدگار سيارات و زمين است که آنها را از درون (از مرکز) درست کرد»! « فـطـر» از جمله به معنی: "از درون و مرکزيت خود برآمدن، شکل گرفـتن، و درست شدن" است. هر کره ای نيز وقتی می خواهد درست بشود، در ابتدا در مرکز آن نيروی جاذبه آغاز به جذب مواد بدور خود می کند و رفته رفته بزرگ و بزرگ تر مـی شود و به اين شکـل کره شکل می گيرد.

2ــ مرده بودن و پا گرفتن منظومه شمسی:

کسانی که به خدا معتقد نبوده و نيستند از جمله می گفـته اند و می گويند که: وقـتی مـا می ميرويم ديگر زنده نمی شويم. خدا زنده نمودن موارد گوناگونی را در قرآن برای آنها مـثال زده است. در ايـنجا زنده نـمـودن مـنظـومه شمسی را مثال زده و گـفـته: آيا آفـرينش شما مشکـل تر است يا منظومه شمسی؟ اين به اين معنی است که مـنـظـومـه شمسی مرده بوده و دوباره به حيات و زندگی برگردانده شده است.

و در آيه 101 سوره انعام نيز گفته که خدا بديع زمين و سيارات است. بديع بمعنی: نوساز، نوآور، نوين پرداز و مواردی از اين قبيل است (هم خانواده واژه «ابداع» است). و اين موضوع از جنبه ضمنی و تلويحی به اين معنی است که زمين و سيارات پيش از اين چيزِ ديگری بوده اند و وضعيت فعلی آنها، شکل نوآوری شده آنست.

مـنـظـومـه شمسی در واقـع در اصـل جـرم و انرژی مربوط به لاشه يک ستاره بسيار بزرگ غول آسائی بوده که مرده و لاشه آن بصورت ابر در فضای مـنظومه شمسی پراکنده شده بوده است. و منظومه شمسی فعلی نوآوری آن است.

3ـــ درست کردن شب و روز برای منظومه شمسی:

منظور از شب و روز درست کردن برای منظومه شمسی شب و روز  درست کردن برای سيارات آنست. و شب و روز در سيارات ناشی از گردش آنها بدور خود و وضعيت محور آن نسبت به خورشيد است. وقتی محور سياره به موازات خورشيد قرار  می گيرد با چرخش سياره بدور خود باعث ايجاد شب و روز می شود. ولی در صورتی که محور زمين يا هر سياره ديگری عمود بر خورشيد قرار می گرفت شب و روز ايجاد نمی شد هر چند سياره بدور خود نيز می چـرخيد. مثلاً اگر قطب شمال زمين رو به خورشيد می بود قطب شمال هميشه روز می بود و قطب جنوب هميشه شب، هر چند زمـيـن بدور خود نيز می چرخيد.

مطرح کردنِ "درسـت کـردن" شب و روز برای منظومه شمسی برای استدلال به حساب و کتاب داشتن و برنامه ريزی شده بودنِ ايجاد "شب و روز" در آنست. و اين چيزی است که با عـلـم نجوم عـصر محمد کـه در آن زمين مرکز عالم بود و خورشيد بـدور آن می چرخيد نمی خواند. چون در صورت گردش خورشيد بدور زمين ايجاد شب و روز امری طبيعی می نمود، ولی در صورت گردش زمين بدور خود و بدور خورشيد است که در صورت قرار نگرفـتن درست محور زمين و سيارات نسبت به خورشيد شب و روز در آنها ايجاد نخواهد شد.

فـاصـلـه گـرفـتـن سـيـارات و زمـيـن از هـمـديـگـر

«آيا کسانيکه بخدا ايمان ندارند نمی توانند ببينند کـه زمين و سيارات منظومه شمسی در آغاز "بهم چسبيده" بـودند بعد آنها را با نيرو از هم باز کرديم»؟

«خدا آنست که سيارات منظومه شمسی را با ستونهائی که آنها را نمی بينيد بلند کرد».

 «و سيارات منظومه شمسی را بلند کرد و در آن ( در منظومه شمسی) تعادل ايجاد نمود».

نکات آيات: 1ـــ زمين و سيارات در ابتدا به هم متصل بوده اند، بعد از هم باز کرده شده و بلند کرده شده اند. 2ـــ ميان سيارات ستونهای نامرئی وجود دارد. 3ـــ ميان سيارات تعادل وجود داد.

1ـــ زمين و سيارات در ابتدا به هم متصل بوده اند و بعد از هم باز کرده شده و بلند کرده شده اند:

چنانکه پيش از اين آمد خورشيد و ساير سيارات منظومه شمسی در ابتدا در کـنـار هـم شکـل گرفته بوده اند  و بعدها از هم فاصله گرفته اند. علت اينکه قرآن دور شدن آنها را "بلند کردنِ" آنها توصيف نموده  اين است که بالای ما قـرار دارنـد و دور شـدن آنها نسبت به ما حالتِ "بلند شدن و بالا رفـتنِ آنها"  دارد.

2ـــ ميان سيارات ستونهای نامرئی وجود دارد:

سيارات منظومه شمسی با نيروی جاذبه که انسان آنرا بصورت ستونهای از موج تصور می کند و به شکـل سـتـون آنـرا رسم می کند با هم نگـهـداشته شده اند.

 

 3ـــ ميان سيارات تعادل وجود دارد:

عـلـتِ کشيده نشدن سيارات بطرف همديگر و يا هل ندادن همديگر وجود نيروی جذب و دفع متعادل ميان آنها است. مثلاً خورشيد زمين را بـطرف خود می کشد و زمين در حرکت خود دور خورشيد که رو به دور شدن از از خورشـيـد است خود را از خورشيد دفع می کند (که به آن نيروی گريز از مرکز گفته می شود). نيروی کشش خورشيد و دفع زمين به يک اندازه است، به اين خاطر نه خورشيد می تواند زمين را بطرف خود بکشد و نه زمين از مدار خود دور خورشيد خارج شده و به بيرون از منظومه شمسی برود. از آنجا که زمين در مداری شبه بيضی دور خورشيد می گردد هنگامی که به خورشيد نزديک می شود سرعت آن بيشتر می شود، در نتيجه نيروی دفع (نيروی گريز از مرکز) آن نيز بيشتر می شود که برابر می شود با نيروی جاذبه بيشتر شده خورشيد، و هنگاميکه از خورشيد دور می شود و نيروی جاذبه خورشيد کمتر می شود سرعت حرکت آن نيز کمتر می شود، و به اين شکل هميشه نيروی جذب و دفع (نيروی گريز از مرکز) برابر است. اين وضع در رابطه با همه اجرامی که در مرکز هستند و اجرامی که در مداری دور آنها می گردند صادق است، مانند زمين و ماه.

وجـود 11 سـيـاره

 

« يوسف به پدر خود گفت: پدرم! من يازده سياره ديدم و خورشيد و مـاه را ديدم که برای من سجده مي کرده اند».

نکـتـه آيـه: يوسف 11 سياره ديده است:

"خورشيد" و "ماه" که يوسف در خواب ديده پدر و مادر وی (کـه مادر وی در واقع خالـه وی بوده) می باشد. و 11 سياره 11 برادر وی می باشد، ولی ديدن 11 سياره الـزاماً به اين معنی است کـه يازده سياره برای ديده شدن می بايست وجود داشـته باشد.

در زمانی که يوسف اين خواب را ديـده (يعـنی 2000 سال پيش از ميلاد مسيح)،  تا زمان محمد و همينطور تا پيش از اختراع تلسکوپ، انسان فـقـط سياراتی را که بچشم می ديد می شناخت. يعنی عـطارد، زهره، مريخ و مشتری.

هـفتمين سياره (اورانوس) در سال 1781 کشف شد ــــ نپتون (هشتمين سياره) در سال 1846 ـــ و پلوتون (نهمين سياره) در  سال 1930. مجموع سيارات منظومه شمسی که فعلاً انسان آنها را می شناسد 9 تا است.

در سال 1992 انـسـان يـک سـياره يخی کوچکی را در خارج از حومه پلوتون کشف کرد. و از آن پس 15 سياره کوچک ديگر را در همان نواحی پيدا کرده، ولی فعلاً مشغـول بررسی آنهاست که آيا سياره هستند يا سيارک و يا چيز ديگری.

در سال 2003 سياره ديگری کشف شد که بعدها بعنوان دهمين سياره شناخته شد. جرم آن حداقل به اندازه پلوتون است و فاصله آن از خورشید بیش از دو برابر فاصله پلوتون از خورشید است.

« خدا سیارات و زمین را نگه می دارد که فرونپاشند، اگر فروبپاشند کس دیگری غیر خدا نیست که بخواهد آنها را بگیرد. خدا خیلی بردبار است و مسائل را برای تعیین تکلیف شدن به آینده موکول می کند».

هـمانطور که آیـه مطرح کـرده زمـیـن و سیارات در واقع در مدار خود نگه داشـته شده اند که فـرو نمی پاشند. چیزیکه آنها را نگه داشته نیروی جاذبه و دافعه (گريز از مرکز) میان آنها و خورشید است. و اینکه آیه می گوید خدا آنها را نگه داشته جنبه مجازی دارد. به این معنی که قانون جاذبه و دافعه (گريز از مرکز) از طرف خدا وضع شده است.

(هیچیک از علومی که ما در این کتاب از آن صحبت می کنیم در زمان محمد وجود نداشته است. و منظور از موکول نمودن مسائل به آینده برای تعیین تکلیف شدن" اینست که خدا به هر کسی و هر مردمی فرصت یک زندگی می دهد، و مجموع اعمال آنها را در نهایت حسابرسی می کند، و به خاطر ستمگری کسی یا کسانی یا حاکمیتی نظام هستی را به هم نمی ریزد و همه چیز را نابود کند).

بخش قبلی: سـتـارگـان          بخش بعدی: مـاه  و خـورشـيـد

 
مـقـدمـه   هـسـتـی
  سـتـارگـان
مـنظـومـه شـمسـی
مـاه  و خـورشـيـد
زمـيـن   جـو   کـوهـهـا
دريـاهـا   شـب و روز
ابـر- بـاران- تـگـرگ
درخـتـان - مـیـوه هـا
بـاد        جـنـيـن

  بـدن انـسـان

حـیـوانـات - حـشـرات -پـرنـدگـان
اقــوام    مـتـفـرقـه
پـیـش بـیـنـی هـای قـرآن
حـيـات    قـيـامـت
 
 
 
 1 تـا 100
 101 تـا 200
  201 تـا 300 
 
 
 
 
قـرآن

 مـجـاز

آيات خداوند
انبياء
حج
حَرَج
روزه
رستاخيز
 نماز
ارث
رستگاری
پوشاک و پوشش
زندگی زناشوئی
مـثـالـهـای قـرآن
آیـه و واژه یـابـی
انفاق، زکات، صدقه...
واژه های کـلـیـدی قـرآن
از سخنان پيامبر
آشـنـائـی بـا سـایـت
 
بــررسـی نـوشـتـه هـای مـخـالـف قـرآن